|
Niniejsza internetowa 'rzecz o Salwatorze' jest elektroniczną wersją publikacji powstałej przy
organizacji wystawy pod roboczym tytułem "ZWIERZYNIEC SIĘ PRZEDSTAWIA". W wirze przygotowań nie deliberowaliśmy wówczas dłużej nad tytułem, potem powstał podtytuł: KRAJOBRAZ, HISTORIA, TRADYCJE I
ŻYCIE CODZIENNE. Od początku przygotowań do wystawy byliśmy zdecydowani, że zamiast katalogu - pamiątki z wystawy - pragniemy dać zainteresowanym naszą Dzielnicą coś więcej - publikację, do której można by
sięgać nie tylko dla przypomnienia sobie wystawy, która miała miejsce w Muzeum Dzielnicy VII przy ul. Królowej Jadwigi 41 od listopada 1997 do kwietnia 1998 roku. Obecnie, prócz publikacji posiadamy jeszcze
elektroniczną wersje naszych opowieści o Zwierzyńcu w internecie. Sama wystawa była w pewnym sensie ukoronowaniem przedsięwzięcia drugiej kadencji Rady Dzielnicy VII, którym
jest porozumienie z Muzeum Historycznym Miasta Krakowa co do wykorzystania dawnego oddziału Muzeum Lenina. Z perspektywy dwóch lat eksploatowania dwóch sal parteru można z czystym sumieniem stwierdzić, że nie był to
pomysł chybiony. Mnogość i różnorodność wystaw jak również niespotykanie wielka frekwencja to potwierdzają. Znacznie większa niż poprzednie wystawa "Zwierzyniec się przedstawia" kończy naszą kadencję i jest adresowana w
dużym stopniu do gości spoza Zwierzyńca. Otwiera zaś sale pierwszego piętra dla zwiedzających. Punktualny remont ze środków Dzielnicy VII i sponsorów, Beaty i Mirosława Rajców z firmy MISTA, możliwy był dzięki
solidności wykonawców. Tytuł "Zwierzyniec się przedstawia" pozostawia wiele do życzenia, bo ściślej rzecz biorąc, wystawa dotyczy w równej mierze Półwsia
Zwierzynieckiego - wsi powstałej z podziału dawnego Zwierzyńca. Nie sposób jednak w tym miejscu nie podjąć polemiki z nieuzasadnionymi teoriami na temat nazewnictwa, a w tej liczbie z Michałem Rożkiem, który opublikował
sugestie, że nazwa Zwierzyniec w XX wieku zanikła, zaś określenie Salwator wzięło się od nazwy osiedla położonego nieopodal kościółka pod wezwaniem Najśw. Salwatora. Dla nas, mieszkańców Zwierzyńca czy Półwsia, nazwy te
funkcjonowały nieprzerwanie z pokolenia na pokolenie, zaś równoległa nazwa Parafii Najświętszego Salwatora, tak drogiej pobliskim mieszkańcom, od której wzięły nazwę cmentarz, osiedle czy pętla tramwajowa SALWATOR,
używana była głównie przez pasażerów komunikacji miejskiej. W odniesieniu do całej Dzielnicy VII używana była przejściowo nazwa Zwierzyniec, ale słusznie z tego zrezygnowano, bo usuwano tym samym piękną odrębność
różnorodnych i bogatych we własne tradycje takich wsi i gmin jak Wola Justowska, Olszanica, Przegorzały czy Bielany, które powinny się doczekać podobnych wystaw jak niniejsza. Jeżeli też w niniejszej publikacji
pojawią się określenia typu: wyjątkowa, wspaniała i jedyna w swoim rodzaju Dzielnica w odniesieniu do Zwierzyńca, to należy pamiętać, że każda mała ojczyzna jest niepowtarzalna i podobne określenia można by odnieść do
każdego zakątka świata, który kochamy. Właśnie sympatią do okolicy naszego dzieciństwa, przywiązaniem do charakterystycznego pejzażu, sąsiadów i sklepików, gdzie najczęściej zaglądamy, by nie tylko zrobić zakupy, ale i
pogadać ze sprzedawcą, należy tłumaczyć fakt, że kilkanaście osób poświęciło swój czas i środki na zorganizowanie wystawy. Wśród nich pragnę podziękować wszystkim, którzy wypożyczyli eksponaty na wystawę. A oto
instytucje i osoby, od których posiadamy większą ilość materiałów: Muzeum Etnograficzne im. Seweryna Udzieli, Muzeum Historyczne Miasta Krakowa, Ks. Infułat J. Bryła, prof. A. Bielański, S. Malik, C. Jaworska, prof. J.
Bogdanowski, M.i E. Tyrałowie, M. Leśniak oraz E.Boroń. Wśród twórców wystawy pragnę wymienić,obok pracowników Muzeum z kustoszem Jerzym Segdą na czele, prof. Jerzego Pawłowskiego, dyr. Biura Rady M. Krakowa
Michała Kozioła, dra Mirosława Holewińskiego i Przemysława Jaskółowskiego, z którymi przygotowywaliśmy wystawę oraz Aleksandra Kobylińskiego, który swymi piosenkami dopełnił zwierzyniecki klimat wystawy.
Na ostatek jeszcze jedna, może jedna z najważniejszych informacji: wystawa ma charakter otwarty. Niektóre eksponaty zostaną zastąpione przez
inne. Radzimy więc odwiedzić Muzeum ponownie wiosną. Zachęcamy również Państwa do przedstawienia swoich pamiątek na wystawie, czego propozycje można zgłosić do Pracowników Muzeum.
Piotr Boroń |
